تشنج – About Seizure

تشنج باحرکات غیر طبیعی و معمولا بدون کاهش سطح هوشیاری مشخص می شود ولی صرع تشنج های مکرر بدون ارتباط باتب یا مسایل حاد است

تشنج

تشنج عبارت است ازاختلال موقتی درمغز که دوخصوصیت دارد:
۱- بصورت ناگهانی آغاز می شود
۲- غیرارادی وغیر قابل کنترل است

شایعترین علت مراجعه کودکان به بخش اعصاب ،تشنج است که در ۳ تا ۵ درصدکودکان روی می دهد و در۱۰ تا ۲۰ درصد موارد به درمان مقاوم است

انواع تشنج :
-پارشیال
-ژنرالیزه
-تشنج ناشی از تب

تشنج فوکال یا پارشیال
جریان تشنج از یک نقطه مغز آغاز می شود وبه ۳نوع تقسیم می شود :
Simple-1 :کاهش سطح هوشیاری نداریم به صورت پرش است تعریق وبرافروختگی ممکن است داشته باشد
۲ – Complex :کاهش سطح هوشیاری داریم و بیشتر به صورت درد اپیگاستر ،جویدن و بلع است
۳- تشنج پارشیال همراه باتشنج ژنرالیزه ثانویه :اول تشنج فوکال داریم وبعد ژنرالیزه می شود

تشنج ژنرالیزه
هردو نیم کره مغز همزمان تخلیه می شود که بصورت تونیک کلونیک مشخص می شود.کل تشنج یک دقیقه طول می کشد.

تشنج ناشی ازتب
Febrile convulsion:بدنبال تب وبدون عفونت CNS از۳ تا۵ ماهگی دیده می شود.

پاتوفیزیولوژی دراختلالات تشنجی
تشنج درواقع افزایش ناگهانی فعالیت گروهی ازسلولهای عصبی است که امواجی باقدرت ۱۰ تا ۲۰ درصد حدطبیعی تولید می کنند هرعاملی که بتواند باعث این افزایش تولید امواج عصبی شود می تواند تشنج ایجاد کند.

تظاهرات بالینی تشنج
۱-تشنج مخفی: بصورت پلک زدن،مکیدن گوشه لب ها، جویدن ،حرکات پاروزدن بروز می کند.
۲-تشنج تونیک:بیشتردرنوزادان پره ترم رخ می دهد.ممکن است فوکال یاژنرالیزه باشد،تشنج ممکن است بصورت هیپوتون ودارای کاهش سطح هوشیاری باشد.
۳-تشنج تونیک -کلونیک:بصورت حرکات ریتمیک متناوب یا غیرمنظم ویامولتی فوکال در یک یا دو اندام دریک طرف بدن وجودداشته باشد.
۴- تشنج میوکلونیک: بصورت فلکسیون های منفرد یا متعدد ناگهانی اندام رخ می دهد.
۵- تشنج کلونیک:حرکات مکرر کلونیک آهسته-۱ تا ۳ پرش درثانیه-دریک گروه ازعضلات صورت یا اندام ها تظاهرمی کند
۶-آپنه:درنوزادان رسیده آپنه یاتوقف تنفس ۲۰ثانیه بدون برادیکاردی ممکن است مطرح کننده تشنج باشد.

علل تشنج درکودکان
۱-حوادث حوالی تولد مانند ناهنجاری های مغزی یا تروما
۲- عفونت های کودک مانند مننژیت ،آبسه های مغزی
۳-بیماریهای متابولیک مانندهیپوگلیسمی،هیپوناترمی، هیپوکلسمی
۴-مسمومیت با داروها،سرب و…
۵-سندرم های پوستی مانند نروفیبروماتوز
۶- بیماری های سیستمیک مانند آنسفالوپاتی کبدی
۷-سایرعلل مثل ضربه به سر تومور و عوامل ارثی
۸- تب: ۲۵ تا ۳۰ درصد مواردتشنج ناشی از تب می باشد

تفاوت تشنج با صرع
تشنج باحرکات غیر طبیعی و معمولا بدون کاهش سطح هوشیاری مشخص می شود ولی صرع تشنج های مکرر بدون ارتباط باتب یا مسایل حاد است.

درمان
۱-دوز بالای داروهای ضدتشنج برای کنترل تشنج درنوزادان تجویز می شودچون دارو سریعا درنوزادان متابولیزه می شود. فنوباربیتال درنوزادان۳ تا ۱۰ میلی گرم بر وزن در روز تجویز می شود. داروی انتخابی دوم فنی تویین است که بادوز ۱۲ تا ۲۰ میلی گرم بر وزن در روز به صورت وریدی تجویز می گردد. درصورتیکه تشنج بیمار کنترل نشد از دیازپام۰٫۲ تا ۰٫۳ میلیگریم بر وزن ازطریق رکتال یا ازطریق سوند معده هر۶ تا ۸ ساعت تجویز می شود.

نکته درخصوص تجویز دیازپام
-چون این دارو ازطریق ریه دفع می شود درنوزادان با اختلالات ریوی مصرف آن ممنوع است .
-درصورت استفاده از دیازپام باید RR-BP بیمار مانیتور شود بخصوص اگربیمارقبلا فنوباربیتال دریافت کرده باشد.باید مراقب بروز کرن ایکتروس درنوزاد باشیم .
-کنترل علایم حیاتی ،بازنگه داشتن راه های هوایی، برقراری اکسیژن کافی، پرفوزیون مناسب باگرفتن رگ مناسب،NPO کردن کودک ،جلوگیری کردن ازآسپیره کردن موادغذایی هنگام تشنج،تجویز۶ میلی گرم بو وزن از محلول گلوکز۱۵ درصد بصورت وریدی جهت رفع کمبود و ۰٫۸ میلی گرم بر وزن جهت مقدار نگهدارنده قند بیمار و جلوگیری از عوارض خطرناک تشنجات ناشی ازهیپوگلیسمی
-درصورت کمبود کلسیم از محلول گلوکونات کلسیم ۱۰ درصد بصورت وریدی آهسته با کنترل HR به میزان۲ میلی گرم بر وزن و هر۶ ساعت تکرار می شود.
-درنوزادانی که سابقه تشنج درداخل رحم یا بلافاصله بعد از تولد داشته اند،نوزاد دچار سندروم محرومیت ممکن است باشد که باید درمان شود.
– درصورت شک به مسایلCNSویاخونریزی ها کودک راCT می کنیم.
-درصورت شک به عفونت CNS و یا سپسیس نوزادی با بررسی حال عمومی نوزاد وLP بیمار،آنتی بیوتیک لازم را پس از ارسال کشت خون شروع می کنیم .
– تشنج مقاوم ناشی ازآنسفالوپاتی هیپوکسیک یااختلال ساختمانی مغز،معمولا به درمان پاسخ نداده وبه صرع پایدار و در نهایت مرگ زودرس منتهی می گردد.

درمان تشنج ناشی از تب
بررسی دقیق از نظر علت تب بایستی انجام شود.
اقدامات لازم جهت کاهش تب بایستی انجام شود-پاشویه باآب ولرم وکم کردن لباس کودک-بهترین داروی ضدتب استامینوفن است.
درحین تشنج می توان ازدیازپام استفاده کرد.تجویز فنوباربیتال همزمان باشروع بیماری تب دار موثرنیست چون سطح درمانی این دارو باسرعت کافی ایجاد نمی شود.

تدابیرپرستاری دراختلالات تشنجی
-پرستاربایدشرح حال مناسب درارتباط بازمان تشنج،علایم همراه وشکل تشنج ازخانواده کسب نماید.
-باید دقیقا از مادر نوع حرکات کودک راپرسید.چون ممکن است اوحرکت یا هر لرزش را به حساب تشنج گذاشته باشد. مثلا در شیرخواران نوع تشنج بیشتر تونیک است تاکلونیک ، یعنی بدن بچه فقط سفت می شود و لرزش ندارد.
-بایدحتما مواردی چون سفت شدن بدن،لرزش،چرخش چشم ها به بالا،کف آمدن ازدهان،بی هوشی،دفع ادرارومدفوع درنظرگرفته شودتاوجودویاعدم وجودتشنج مشخص شود.
-بعدازاثبات وجودتشنج نوبت به آن می رسدکه نوع تشنج چه بوده است؟ تونیک ،کلونیک – ژنرالیزه یالوکال -دریک دست یاپا بوده است-
-بعداز تعیین نوع تشنج،راجع به مدت آن بایستی سوال کرد.مدت تشنج درمواردناشی ازتب بی نهایت حایز اهمیت است.وخیلی ازموارد فقط باتوجه به آن بایدبگوییم که تشنج به علت تب است یانه؟اگربچه ای یک ربع ساعت تشنج کند وهمه چیزطبیعی بوداین تشنج ناشی ازتب نیست
-درارتباط بادفعات تشنج بایستی سوال کرد.آیا سابقه قبلی دارد یانه.اگربچه ای یک هفته پیش تشنج کرده باشد شاید بتوان ازLP صرف نظرکرد ولی اگر اولین بار باشد بایستیLP شود.
-اگربیش از در۲۴ساعت تشنج کرده باشددیگرتشنج ناشی ازتب نیست.
-درباره سابقه فامیلی تشنج بایستی سوال شود.اگرپدرومادری سابقه تشنج درکودکی دارند،بچه شان ۲تا۳برابربیشتر از سایر بچه ها درمعرض تشنج است.
-بدنبال ابتلابه بیماری سرخک یاهربیماری ویروسی تحریکات عصبی می تواندایجادتشنج کند.بخصوص سرخک چون اگردرزمان سرخک از بیمار EEGبگیریم می بینیم تحریکات الکتریکی مغز فرق کرده است.
-بایستی سوال شود قبل ازتشنج واکسیناسیون سیاه سرفه، سرخک وآبله انجام شده است؟
-بسیاری از والدین تصور می کنند بروز تشنج در کودکشان باعث عقب ماندگی ذهنی درکودک می شود. که بایستی به آنها یادآور شدکه اکثراین کودکان دارای هوش طبیعی هستند وفقط درموارد خاص مثل اسپاسم شیرخواران با علت مشخص،عدم درمان مناسب امکان وجودآسیب خواهدبود.ولی درسایرمواردبا توجه ودرمان مناسب ،کودک قادربه زندگی طبیعی خواهد بود.
-درحین تشنج بایستی کودک ازصدمات احتمالی حفظ شود. پرستاربایددرحین حملات برای جلوگیری از انسدادراه هوایی وآسپیراسیون موادغذایی کودک رابه پهلوقرارداده راه هوایی راباز نگه دارد.
-درصورتیکه به هرعلت تب ایجادشد،سریعا بایستی اقدامات پرستاری را به کاربردتااز بالارفتن تب وبوجود آمدن عوارض پیشگیری شود.
-درصورت استفاده ازداروهای ضد تشنج والدین بایددر جریان نحوه مصرف دارو وهمچنین عوارض جانبی ،علایم ونشانه های سمیت قرارگیرند. بایستی یادآوری کرد نبایستی داروها قطع شود.کودکانیکه فنی تویین یا فنوباربیتال دریافت می کنندباید به اندازه کافی ویتامین D واسیدفولیک دریافت کنند.فنی تویین رانبایستی باشیرمصرف کرد.
-رژیم کتونیک -۸ درصد پروتئین – ۶ درصدکربوهیدرات و۸۶ درصد چربی – دارای اثرات آرامبخش به حملات تشنجی است.
-والدین نیاز به اطمینان درماهیت خوش خیم حملات تشنجی بخصوص درنوع ناشی ازتب دارند.
-آنها نیاز به آموزش درموردحفاظت کودک درمقابل صدمات دارند،که شامل به پهلوقراردادن کودک وبازکردن راه هوایی،روشهای کنترل تب توسط پاشویه باآب ولرم ومصرف استامینوفن،مصرف داروهای ضدتشنج برای پیشگیری،عوارض دارویی،ثبت علایم حین تشنج ازلحاظ زمان،دفعات وعلایم همراه می باشد.

 

منبع :

اورژانس های طب داخلی

اورژانس های طب داخلی
اورژانس های طب داخلی

مطلب پیشنهادی

راه های درمان تپش قلب

راه های درمان تپش قلب

راه های درمان تپش قلب – عموما افراد از تپش قلب خود آگاه نیستند- و …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *