خانه / پزشکی / عوارض مصرف آنتی بیوتیک ها

عوارض مصرف آنتی بیوتیک ها

عوارض مصرف آنتی بیوتیک ها
عوارض مصرف آنتی بیوتیک ها

عوارض مصرف آنتی بیوتیک ها – آنتی بیوتیک یا در اصطلاح عموم چرک خشک کن ها در بین داروهای امروزی- بیشترین داروهای تجویزی هستند- آنتی بیوتیک ها از طریق کشتن میکروب ها یا توقف تکثیر آنها با عوامل بیماریزا مقابله میکنند – اگر شما هم جز آن دسته از آدم هایی هستید که دارو بدون نسخه پزشک مصرف می کنید این مطلب را تا انتها بخوانید

عوارض مصرف آنتی بیوتیک

آنتی بیوتیک ها -یا در اصطلاح عموم چرک خشک کن ها- در بین داروهای امروزی- بیشترین داروهای تجویزی هستند. آنتی بیوتیک ها از طریق کشتن میکروب ها یا توقف تکثیر آنها با عوامل بیماریزا مقابله میکنند. پنی سیلین – اولین آنتی بیوتیکی بود که بطور تصادفی از محیط کشت کپک کشف شد. امروزه متجاوز از ۱۰۰ آنتی بیوتیک مختلف وجود دارد که پزشک برای درمان ناراحتی های کوچک تا عفونت های تهدیدکننده حیات از آنها استفاده میکند- ولیکن اگر نابجا مصرف شوند بسیار خطرناک خواهند بود. با شناخت اهمیت مصرف بجا و نابجای آنتی بیوتیک ها- شما می توانید به سلامتی خود و خانواده خود کمک کنید.

هرچند برخی آنتی بیوتیک ها علیه انواع گسترده ای از عفونت ها موثر هستند ولی مهم است که بدانیم هر آنتی بیوتیکی تمام عفونت ها را نمیتواند درمان کند و نیز آنها فقط علیه عفونت هایی بکار میروند که توسط باکتریها – قارچ ها و انگل های بیماریزا بوجود آمده باشند و علیه بیماریهای ویروسی مثل سرماخوردگی و آنفولانزا تاثیری ندارند. بهترین کاری که شما میتوانید در این مواقع انجام دهید این است که اجازه دهید سرماخوردگی و آنفولانزا- دوره خود را که گاها ۲ هفته ممکن است طول بکشد – طی کند و فقط علایم راتسکین دهید. اگر بیماری شما طی ۲ هفته بدتر شد یا شروع به بهبود نکرد جهت بررسی بیشتر به پزشک مراجعه کنید.

بعنوان مثال بیماری های زیر در اکثر موارد علت ویروسی دارند:

– سرماخوردگی -گرفتگی بینی – گلودرد – عطسه – سرفه – سردرد-
– آنفولانزا -تب – لرز – بدن درد – سردرد – گلودرد – سرفه خشک-
– خیلی از سرفه ها
– برونشیت حاد -سرفه و تب- در بسیاری موارد توسط ویروسها ایجاد میشود.
– فارنژیت -گلودرد- نیمی از این موارد توسط ویروسها ایجاد میشود.
– گاستروانتریت های ویروسی -اسهال و …-

و بیماری های زیر در بیشتر مواقع علت باکتریایی دارند:

– عفونتهای گوش – آنتی بیوتیک ها بر بیشتر و نه کل عفونت های گوش موثر هستند.
– عفونتهای شدید سینوس ها -که ۲ هفته یا بیشتر طول بکشد.-
– گلودرد استرپتوکوکی
– عفونت ادراری

 

عوارض مصرف آنتی بیوتیک ها
عوارض مصرف آنتی بیوتیک ها

تنها پزشک است که میتواند از بین انواع مختلف آنتی بیوتیک ها – آنتی بیوتیک موثر بر بیماری شما را تشخیص دهد. بعنوان مثال اگر شما عفونت گوش داشته باشید – پزشک تشخیص میدهد که چه نوع از باکتری ها اغلب میتواند باعث عفونت گوش شود. اگر عفونتی باشد که بتواند توسط گونه های مختلفی از باکتری ها ایجاد شود یا توسط باکتریهایی ایجاد شود که قابل پیش بینی نباشد که به چه آنتی بیوتیکی حساس است – آزمایشگاه نمونه هایی از خون – ادرار یا نسج فرد بیمار را میگیرد و از طریق تکنیک های خاصی مثل رنگ آمیزی یا کشت به تشخیص باکتریهای ایجاد کننده عفونت و یا تعیین حساسیت آنها به آنتی بیوتیک ها کمک میکند.

عوامل موثر دیگر در انتخاب آنتی بیوتیک از طرف پزشک – اطلاع از سابقه حساسیت بیمار به یک آنتی بیوتیک خاص – قیمت دارو – زمانبندی دوز دارو – عوارض عمومی دارو – سن بیمار – بقیه داروهایی که فرد دریافت میکند و محل اکتساب عفونت در جامعه است – مثلا اینکه آیا بیمار در خانه سالمندان زندگی میکند یا نه – زیرا باکتری های متفاوتی در این گونه محیط ها میتوانند عامل بیماری باشند.

استفاده از آنتی بیوتیک ها در بیماریهای ویروسی :

– نه عفونت را درمان میکند.
– نه مانع از سرایت بیماری میشود.
– نه حال بیمار را بهتر میکند.
– ممکن است عوارض جانبی خطرناک داشته باشد.
– باعث گسترش مقاومت آنتی بیوتیکی میشود.

مقاومت آنتی بیوتیکی چیست؟

آنتی بیوتیکها از طریق مقابله با عوامل بیماریزا باعث بقای زندگی میشوند – اما بعضی باکتریها آنقدر قوی میشوند که میتوانند مقابل این داروها مقاومت کنند و در نتیجه داروها بخوبی عمل نکنند – این یعنی مقاومت آنتی بیوتیکی. در این صورت انواع قویتر باکتریها کشته یا متوقف نمیشوند – بلکه می مانند – رشد میکنند و گسترش پیدا میکنند . این بار دیگر باکتریها سخت تر کشته یا متوقف میشوند.

مقاومت آنتی بیوتیکی یکی از مهمترین معضلات بهداشتی جامعه امروز است. این مساله بطور آشکار باعث خطر برای افرادی میشود که عفونت ساده ای داشته و در صورت درمان تحت نظارت پزشک میتوانستند بخوبی بهبود یابند – اما با مصرف نابجای آنتی بیوتیک در دفعات قبل باعث بی تاثیر شدن این داروها شده اند.

زمانی که آنتی بیوتیک نتواند تاثیر کند- نتیجه این خواهد بود که :

– بیماری طولانی تر میشود.
– بیماری پیچیده تر میشود.
– مراجعه متعدد به پزشک یا حضور طولانی در بیمارستان را به دنبال خواهد داشت.
– نیاز به داروهای گرانتر و سمی تر خواهد بود.
– چه بسا عفونت های مقاوم منجر به مرگ ایجاد شود.

فقط خود بیماران تنها کسانی نیستند که از این نتیجه رنج میبرند – بلکه افراد سالم جامعه هم ضربه خواهند خورد. باکتریهای مقاوم بسرعت بین اعضای خانواده – همکلاسی ها و همکاران گسترش خواهد یافت و سلامت افراد جامعه با گونه بیماری زای جدیدی که به سختی و با هزینه زیاد درمان میشود – تهدید خواهد شد.

گونه هایی از انواع باکتریهایی که به آنتی بیوتیک مقاوم شده اند – شامل انواع ایجاد کننده عفونت های پوستی – مننژیت – بیماری های قابل انتقال از راه جنسی و عفونت های دستگاه تنفسی مثل ذات الریه ونیز فارنژیت یا گلودرد چرکی است.

بنابراین:
استفاده بیش از حد یا نادرست از آنتی بیوتیک ها – یعنی مشارکت در گسترش مقامت در باکتری ها

برای مقابله با این پدیده :

۱- در صورت داشتن بیماری ویروسی از پزشک تقاضای آنتی بیوتیک نکنید و پزشک را برای تجویز آنتی بیوتیک تحت فشار قرار ندهید.

۲- دوره درمان را حتی در صورت بهبودی کامل کنید – در غیر اینصورت باکتری ها بطور کامل از بین نمیروند و باکتریهای باقیمانده باعث عفونت مجدد میشوند که ممکن است این بار مقاوم شده و دیگر به آنتی بیوتیکها جواب ندهند.

۳- داروهای باقیمانده را دور بریزید و برای روز مبادا ذخیره نکنید – زیرا آنتی بیوتیک تجویزی روی همان عفونت بخصوص موثر و صرفا برای شما در آن ایام تجویز شده است.

۴- دارو را در ساعات معین شده توسط پزشک یا داروساز مصرف کنید. آنتی بیوتیک زمانی موثر خواهد بود که بطور منظم مصرف شود.

۵- آنتی بیوتیکهای خود را به دیگران پیشنهاد نکنید حتی اگر علایم شما یکسان باشد – زیرا ممکن است برای بیماری آنها مناسب نباشد. دریافت داروی اشتباه ممکن است درمان صحیح را به تاخیر بیندازد و باکتریها در این فاصله تکثیر پیدا کنند.

۶- در مورد نحوه مصرف صحیح آنتی بیوتیکها با پزشک یا داروساز مشاوره کنید. مصرف نادرست آنها میتواند جذب آنها را تحت تاثیر قرار داده و باعث کاهش یا حذف اثر آنها شود.

۷- در صورت فراموش کردن دوز مصرفی یا اشتباه در مصرف – با پزشک یا داروساز مشاوره کنید.

زمانی که شما آنتی بیوتیک را بدرستی مصرف کنید – بهترین کار را برای سلامت خود – خانواده و اطرافیان انجام داده اید .
در موقع دریافت آنتی بیوتیک باید بدانید که :

– چه عوارضی دارد؟
– برای پیشگیری از عوارض جانبی چه کار میتوان کرد؟
– بهترین زمان مصرف دارو چیست؟ پس از غذا یا با معده خالی؟
– آیا آنتی بیوتیک مورد نظر با داروی دیگر مصرفی ما مثل داروی جلوگیری از بارداری تداخل دارد؟
– آیا در صورت مصرف با داروهای دیگر- غذا یا الکل امکان واکنشهای ناخواسته وجود دارد؟
– بهترین شرایط نگهداری آنتی بیوتیک چیست؟
– روش آماده سازی پودرهای آنتی بیوتیک را از داروساز سوال کنید.

هنگام مراجعه به پزشک او را در جریان مسایل زیر قرار دهید:

– حساسیت دارویی که در گذشته داشتید.
– رژیم غذایی بخصوصی که دارید.
– حساسیت به داروها یا غذاها
– بارداری و یا شیردهی
– داروهایی که مصرف می کنید.
– مکمل های گیاهی که در حال حاضر مصرف می کنید.
– سایر بیماری هایی که به آن مبتلا می باشید از جمله فاویسم یا کم خونی داسی شکل.

عوارض جانبی آنتی بیوتیک ها:

عمدتا شامل ناراحتی های ملایم گوارشی – تهوع – اسهال یا مدفوع نرم است. بعضی آنتی بیوتیکها ممکن است باعث حساسیت به نور آفتاب شوند.

درصورت داشتن عوارض زیر با پزشک تماس بگیرید:

استفراغ – اسهال آبکی شدید- دردهای شکمی شدید- پلاک های سفید بر روی زبان – وجود ترشح یا خارش واژن – ناحیه تناسلی خانم ها-

واکنش های حساسیتی:

بعضی افراد به بعضی گروههای آنتی بیوتیکها -عمدتا گروه پنی سیلین ها- حساسیت دارند – در این صورت پزشک در صورت آگاهی- آنتی بیوتیک آن گروه را تجویز نخواهد کرد. علایم حساسیت شامل جوشهای ریز قرمز – خارش – کهیر – ورم لب – صورت و زبان و موارد شدیدتر مثل سختی در تنفس و کاهش فشار خون می باشد.

 

عوارض مصرف آنتی بیوتیک ها
عوارض مصرف آنتی بیوتیک ها

در خانمها – علاوه بر موارد فوق باید به نکات زیر توجه شود:

۱- ممکن است مصرف آنتی بیوتیک منجر به عفونت قارچی واژن شود – علت این مساله این است که در اثر مصرف این داروها – باکتریهای معمول که در واژن زندگی می کنند – کشته میشوند و در نتیجه قارچ بسرعت رشد میکند. علایم – شامل یکی یا بیشتر از این حالتهاست: خارش – سوزش – درد در زمان نزدیکی و ترشحات واژن

۲- آنتی بیوتیک ممکن است باعث شود تاثیر قرصهای خوراکی جلوگیری از بارداری کم شود – چه بسا در طول دوره درمان با آنتی بیوتیک استفاده از روشهای دیگر ضد بارداری لازم باشد که در این موارد باید از داروساز یا پزشک مشاوره بگیرید.

۳ – درخانمهای باردار – بعضی آنتی بیوتیکها میتوانند از جفت عبور کنند و به جنین صدمه برسانند.
پزشک باید از تمام مسایل فوق آگاه باشد.

نکات بهداشتی برای پیشگیری نسبی از ابتلا به عفونت ها :

۱- دستان خود را به دقت با آب و صابون بشویید – علی الخصوص قبل از غذا خوردن – بعد از توالت و تماس با مدفوع -مثل تعویض کهنه بچه-

۲- برای جلوگیری از عفونت های غذایی – میوه و سبزیجات را به دقت بشویید و گوشت و تخم مرغ را کامل بپزید.

۳- مطمین باشید که خودتان و فرزندانتان تمام واکسن های لازم را دریافت نموده اید و یادآورهای آن را به موقع تزریق نموده اید.

۴- از تماس نزدیک فرد بیما

مطلب پیشنهادی

آنفولانزا

آنفولانزا

آنفولانزا یک بیماری ویروسی است که بخش‌های بالایی مجراهای تنفسی را درگیر می‌کند- این بیماری …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *